تحولات فلسفی و نظری شش دهه اخیر در زبانشناسی، که شخصیتهای دورانساز جهان پدیدآورنده یا احیاکننده آنها بودهاند، پیشینهای دو هزار و چند صد ساله در تمدن بشر را با خود حمل میکند. انتقال و بیان این مفاهیم و مباحث به زبان فارسی باید هم مستند باشد و هم نزدیک و وفادار به جوهره آن مفاهیم. در این امر، واژهگزینی و اصطلاحسازی بخش مهمی از آن رسالت را برعهده دارند. مفاهیمی که در این کتاب معرفی و تشریح شدهاند مفاهیم سادهای نیستند زیرا درباره پدیدهای سخن میگویند که آن پدیده، که ویژه انسان است و موهبتی است بیبدیل، ماحصل هزاران سال تطوّر است و از اینرو پدیدهای است بسیار پیچیده. بنابراین، سخن مستند و دقیق گفتن درباره آن در آن سطح که شایسته آن است نمیتواند سخن آسان و سادهای باشد. اما این اهتمام بسیار لذتبخش، خشنودکننده، آگاهیبخش، و آموزنده است و بیگمان گامی نیز در جهت بومیتر کردن علم زبانشناسی در ایران و همچنین تقویت بیشتر زبان فارسی در مقام زبان علم به شمار میرود.
پیشگفتار چاپ اول
پیشگفتار ویراست دوم
فصل اول: نگرشهای مسلط در زبانشناسی نظری امروز
فصل دوم: ساختهای نحوی
فصل سوم: نخستین نظریههای معنائی
فصل چهارم: نظریه معیار
فصل پنجم: معناشناسی زایشی
فصل ششم: دستور حالت
فصل هفتم: دستور رابطهای
فصل هشتم: نظریه معیار گسترده و نظریه معیار گسترده اصلاح شده
فصل نهم: نظریه حاکمیت و مرجعگزینی
فصل دهم: دستور واژی ـ نقشی
فصل یازدهم: دستور ساخت گروهی تعمیم یافته و دستورساخت گروهی هستهبنیان
فصل دوازدهم: برنامه کمینهگرا
فصل سیزدهم: نظریه بهینگی
کتابنامه
واژهنامه فارسی ـ انگلیسی
نمایه
واژهنامه انگلیسی ـ فارسی
چاپ ششم، ویراست 2
این کتاب برای دانشجویان رشته زبانشناسی در مقطع کارشناسی ارشد و دکتری به عنوان کتابی مبنایی برای دروس «مکاتب زبانشناسی»، «تاریخ زبانشناسی»، «دستور گشتاری»، «نحو» و «شیوه استدلال نحوی» تدوین شده است.