تحولات فرایند برنامهریزی منطقهای و تمرکز بر روابط فضایی سرزمین با نگاهی راهبردی موجب تغییر پارادایمی در علم برنامهریزی شد تا نویدبخش راه و روشی کارا از یکپارچهسازی سیاستهای اقتصادی، زیستمحیطی، فرهنگی و اجتماعی مرتبط با اثرات فضایی و مکانی در کلیه سطوح ملی، منطقهای، شهری و محلی باشد. بازنمود این تغییر پارادایم، گسترش برنامهریزی فضایی راهبردی بود که در کشور با عنوان آمایش سرزمین مصطلح شد و امید است به مثابه ابزاری به منظور چیرگی بر تفکری که با کژاندیشی خود به کژکارکردی مدیریت توسعه منطقهای منجر شده است از عدم تعادلهای منطقهای و مشکلات جدی سرزمین، نظام جمعیت و فعالیت بکاهد. در همین راستا کتاب حاضر به ارائه و تشریح بنیانهای نظری و مدلهای کاربردی در فرایند تهیه برنامههای آمایش منطقهای، بررسی وضع موجود یک منطقه و فرایند آیندهنگری و چشماندازسازی توسعه منطقهای، به نظام مدیریت و پایش برنامههای آمایش منطقهای اختصاص یافته است.
بخش اول: مفاهیم و بنیادهای نظری
فصل اول: آمایش سرزمین، مفاهیم و دیدگاههای نظری
بخش دوم: بررسی وضع موجود منطقه
فصل دوم: مطالعات حوزه نفوذ
فصل سوم: مطالعات طبیعی و جغرافیایی منطقه
فصل چهارم: مطالعات تاریخی منطقه
فصل پنجم: مطالعات جمعیتی، اجتماعی و فرهنگی
فصل ششم: مطالعات اقتصادی و زیربنایی
فصل هفتم: مطالعات سیاسی و نهادی
فصل هشتم: بررسی پیوندهای اصلی بین سکونتگاهها
بخش سوم: برنامهریزی و سیاستگذاری
فصل نهم: آیندهپژوهی منطقهای
پیوستها
منابع
کتاب حاضر برای دانشجویان رشته برنامهریزی آمایش سرزمین در مقطع کارشناسی به عنوان کتابی درسی برای درس «کارگاه آمایش سرزمین» به ارزش 2 واحد تدوین شده است. امید است علاوه بر جامعه دانشگاهی، سایر علاقهمندان نیز از آن بهرهمند شوند.